Een cliënt getuigt in een open brief aan Minister Beke

Ingediend door sociaal werker op do, 06/02/2020 - 15:49
Kat Jayne

Beste minister Wouter Beke,

Onlangs heb ik in het nieuws vernomen dat u vanaf 2020, vijf miljoen euro wil besparen op alle CAW's. Ik schrijf u deze brief, niet om u persoonlijk aan te vallen, maar wel om u tot inzicht te brengen wat voor impact deze zware maatregel zal hebben.

Gezien één van mijn doelstellingen openheid naar anderen toe is, mag u gerust weten wie ik ben en waarom dit onderwerp me zo nauw aan het hart ligt. Ik ben Stephanie*, 18 jaar en ik studeer Pedagogie van het jonge kind. Zoals u wel al zal weten, kampt 1 op 4 jongeren met psychische problemen, waaronder ikzelf. Jarenlang heb ik alles voor mezelf gehouden, tot daar 2 jaar geleden verandering in kwam.

Na enkele residentiële opnames op een psychiatrische kinder- en jongerenafdeling, startte ik een ambulant hulpverleningstraject. Mijn hulpverlener die ik in het begin toegewezen kreeg, kon niet voldoen aan mijn noden. Door de hulpvraag van vele jongeren kampte ze met een énorme wachtlijst, waardoor ze me slechts één uurtje om de 5 weken een gesprek kon aanbieden. Ik kan u verzekeren dat voor ons als jongeren, maar ook als hulpverlener, deze wachtlijsten ontzettend frustrerend zijn.

Enkele weken later kwam ik in aanraking met het CAW, ik kreeg een thuisbegeleidster toegewezen en ik startte ook een traject in het JAC. Dankzij mijn beide hulpverleners sta ik hier de dag van vandaag nog en ben ik in de mogelijkheid om u deze brief te schrijven. Marie* en Leen* hebben letterlijk mijn leven gered. Ze helpen niet enkel mij met mijn hulpvraag, maar ook ontzettend veel andere jongeren en volwassenen. Ikzelf ben afkomstig van Limburg, in 2018 deden meer dan 11.500 Limburgers een beroep op het CAW. Uiteraard wil ik me niet enkel focussen op CAW Limburg, er zijn tenslotte meerdere centra.

Als ervaringsdeskundige, die zelf al jarenlang kampt met psychische problemen, heb ook ik opgemerkt dat doorheen de jaren er ontzettend veel veranderd is. De hulpvragen worden alsmaar complexer, de werkdruk van de hulpverleners wordt hoger en de wachtlijsten worden steeds langer. Door de maatregel die u wil opleggen, door de grote besparing, zullen al deze benoemde aspecten niet verdwijnen, in tegendeel, ze zullen alsmaar verergeren. Het aantal hulpvragen zal niet verminderen, de werkdruk zal in stijgende lijn blijven gaan en er zullen meer en meer mensen zijn waarvoor de hulp te laat komt. Want lieve minister, psychische problemen zijn in veel gevallen dodelijk.

Als minister van welzijn ervaart u op dit moment hoogstwaarschijnlijk ook een hoge druk van alle mensen rondom u. Toen u het nieuws heeft uitgebracht zijn er ontzettend veel mensen geschrokken. Ikzelf had deze besparingen niet zien aankomen. Wat ik wel had gehoopt, is dat er in de welzijnssector geïnvesteerd zou worden, want dat is zo cruciaal. Ik wil absoluut niet met de vinger naar u wijzen of u verwijten, wat ik wel wil doen is u tot het besef proberen brengen dat deze maatregel wel degelijk effect zal hebben op ons allemaal.

Vanaf 2020 zullen er minstens 75 medewerkers van het CAW worden ontslaan. Dit heeft dus rechtstreeks een impact op ons als cliënt, maar ook op de hulpverlener zelf. De personen in kwestie verliezen niet enkel hun job, maar wij als hulpvrager verliezen ook onze grootste steunpilaren, een groot lichtpunt in ons leven wat door deze besparingen wordt vernield.

Een niet-veelbesproken onderwerp, maar wel iets ontzettend belangrijks, is het suïcidecijfer. Mocht u het nog niet weten, dit is de dag van vandaag een groot probleem in onze maatschappij. Het aantal mensen dat suïcide pleegt is de laatste jaren énorm gestegen. Ook suïcide is een onderdeel van psychische problemen, waar ook degelijke hulp voor nodig is.

Buiten suïcidaliteit zijn er nog andere diverse problematieken. Denk maar aan depressie, PTSS (post traumatische stress stoornis), persoonlijkheidsstoornis en nog zoveel anderen. Als jongere heb ik zelf mogen ervaren hoe deze maatschappij doorheen de jaren is geëvolueerd, hoe meer personen last krijgen van mentale moeilijkheden en hoe meer de mens in de knoop ligt met zichzelf en zijn omgeving. Er wordt door de maatschappij een grote hoeveelheid druk op ons gelegd. Het draait tegenwoordig enkel om presteren. Je minder goed in je vel voelen is iets wat je blijkbaar maar voor jezelf moet houden. Maar het is net zo belangrijk om dit met iemand te delen, om hulp te vragen en samen te werken hieraan.

Eerlijk gezegd begrijp ik jullie manier van werken niet. Als meest recente voorbeeld zal ik Rode Neuzen Dag nemen. Tijdens dit traject maakt de regering een grote sier, jullie zijn allemaal voorstander om meer te investeren in de mentale gezondheid van de medemens. Waarom niet de miljoenen euro’s opbrengst investeren in het CAW? Nu gaan jullie het investeren in nog onbestaande projecten. Ik citeer enkele uitspraken van u: “Wij doen waar we in geloven en dat is inzetten op de zwaksten”, “de zorg van morgen betekent zorgen voor de levenskwaliteit van alle generaties”. Laat mij u even proberen duidelijk maken dat u met deze opgelegde maatregelen inderdaad inzet op de zwaksten, maar op de verkeerde manier.

De levenskwaliteit van de meest kwetsbare mensen in deze maatschappij zal enkel dalen, de hulpverleners zullen niet meer alle jongeren en volwassenen met een hulpvraag kunnen helpen. De werkdruk zal stijgen, wat ook een effect zal hebben op de kwaliteit van de hulpverlening. Het verlenen van zorg, op alle gebieden in het leven, is iets waar veel te weinig aandacht aan wordt gegeven. Wat u nu gaat doen, is een groot deel van de zorg wegnemen. Hulpverlening gaat continu de afweging moeten maken: gaan ze de dakloze man helpen? Of toch het suïcidaal meisje? Hierdoor gaan de problematieken verergeren, wat zelfs kan leiden tot een fatale afloop. Is dit wat u wil bereiken dan als minister van welzijn? Nogmaals, ik wil u van niets beschuldigen, maar wel de ernst van de situatie laten inzien.

Onze mentale gezondheid heeft wel degelijk een effect op verschillende aspecten in het leven. Het is niet iets waar je je zomaar kan overzetten, het kan je zodanig belasten dat het leven ondraaglijk wordt. Als mens heb je dan 2 keuzes, of je zoekt hulp, of je blijft er alleen mee zitten waardoor het steeds zwaarder wordt. Wel, die keuze neemt u weg voor een groot deel van de bevolking. Er kunnen vanaf volgende maand 4.656 minder slachtoffers geholpen worden. Of ze gaan minstens 2.678 chatvragen niet langer kunnen beantwoorden. Of ze kunnen minder inzetten op het JAC en moeten dus minstens 5.907 kinderen en jongeren met een hulpvraag aan de deur laten staan. Of minstens 8.434 mensen met vragen over stress, draagkracht, eenzaamheid en andere psychische problemen in de kou laten staan.

Al deze mensen krijgen door de besparingen geen keuze meer, ze krijgen niet de hulp die ze verdienen en blijven alleen achter. Als ze op zoek gaan naar andere hulp, komen ze terecht op maandenlange wachtlijsten. Het hele systeem zal komen vast te zitten, de mensen met psychische problemen, daklozen of andere problematieken zullen stijgen, terwijl net het aanbod voor hulp alsmaar kleiner wordt.

Ik ben mogelijks een onderdeel van deze grote groep mensen die ze niet meer gaan kunnen helpen, denkt u dat dit de oplossing is? Als u denkt dat dit geen effect zal hebben op ons en u er hier weinig verschil van zal merken, wel, dan kan ik u vertellen dat u helemaal verkeerd zit. En ja, ik ben bezorgd, niet enkel om mezelf, maar ook om mijn medemens. Niet te vergeten alle hulpverleners die nu in angst afwachten, niet wetende of ze hun job mogen behouden. Niet wetende of ze al hun cliënten gaan moeten loslaten, of ze het suïcidale meisje moeten vertellen dat ze haar geen hulp meer kunnen bieden of de dakloze man terug op straat moeten zetten.

Een tijdje geleden zijn alle werknemers van het CAW gaan staken, ieder van hen liet zijn of haar stem horen voor diegene die dit niet kunnen of gewoonweg niet durven. Zij hebben u proberen tot inzicht te brengen dat de beslissing die u wilt nemen, allesbehalve de juiste is. Dat is wat ik ook probeer te doen. Er is nog zoveel wat ik zou willen zeggen tegen u om duidelijk te maken hoe belangrijk het is dat er net geïnvesteerd wordt in het welzijn van de mens.

Ik hoop uit de grond van mijn hart dat ik u, al is het maar een klein beetje, inzicht heb kunnen geven in wat de gevolgen zijn als u gaat besparen op alle CAW’s. Ik wil u ook niet beschuldigen, want ik weet dat u deze beslissing niet alleen heeft gemaakt. Maar ik vraag u, alstublieft denk nog eens goed na over de maatregel die u wil opleggen. Ik hoop echt dat u het inzicht zal krijgen dat dit allesbehalve ten goede van de mens is, maar dit enkel heel de maatschappij achteruit zal trekken en een heel negatief effect heeft.

Indien u nog vragen heeft, of u wil mij persoonlijk spreken, mag u mij altijd contacteren via JAC Limburg.

Hopend op een positief antwoord.

Met vriendelijke groeten, Stephanie*

*Wegens privacy-redenen zijn dit niet de echte namen

foto: Kat Jayne